De tuin weer in!
Alle (moes-)tuiniers waren van de winter natuurlijk al aan het plannen en voorstekken. Maar nu breekt het tuinseizoen pas echt weer los! In Gouda en de regio hebben jullie het biologisch tuinieren écht omarmd. Steeds meer mensen kiezen bewust voor een tuin die goed is voor bodem, plant én dier. En dat zie je terug: duizenden biologische bloembollen zitten inmiddels in de grond en vaste planten van vorig jaar lopen alweer uit. Hoe meer biodiversiteit in de tuin, hoe beter voor de natuur.
Maar wat is nu eigenlijk het verschil tussen gangbaar tuinieren en een biologische tuin?
In dit blog lees je meer over:
- wat een biologische tuin precies is
- waarom bij- en vlindervriendelijke planten niet altijd echt bijvriendelijk zijn
- tuinieren volgens het ritme van de natuur
- waarom zaadvaste zaden belangrijk zijn
- het biologische tuinassortiment van Biowinkel Gouda
- tips en websites voor liefhebbers van biologisch tuinieren
Wat is een biologische tuin?
Net als in de landbouw wordt in de gangbare sierplant- en bollenteelt vaak (nog meer!) gebruikgemaakt van pesticiden, kunstmest en verwarmde of verlichte kassen. Dat kost veel energie en kan de bodem, lucht en het grondwater vervuilen.
Bijen en andere insecten – die essentieel zijn voor bestuiving – krijgen zo ook schadelijke stoffen binnen via de planten. En daarmee komt ook het bodemleven onder druk te staan.
Bij biologisch tuinieren ligt de focus juist op een gezonde bodem, sterke planten en een natuurlijk evenwicht. Dat zorgt uiteindelijk voor meer biodiversiteit en natuur in je tuin.
Écht bij- en vlindervriendelijk
Gelukkig kan het ook anders.
Biologische telers gebruiken geen chemische bestrijdingsmiddelen. De natuur is veerkrachtig en voor een bioboer is een gezonde bodem vol bodemleven het grootste rijkdom. Met natuurlijke middelen maar ook door natuurlijke vijanden van plagen in te zetten verzorgen zij de bodem en gewassen.
Zo kan de natuur zelf het evenwicht herstellen, net als de populatie bijen, vlinders en andere insecten.
Laat je niet misleiden door potten mooie bloeiende planten die vlinders en bijen aantrekken. Want veel planten worden verkocht als “bijvriendelijk” of “vlindervriendelijk” Zolang er geen biologisch keurmerk op de pot staat heeft is dit juist zeer kwalijk vanwege de pesticide residuen op de planten!
Tuinieren met het ritme van de natuur
In veel tuincentra vind je het hele jaar door bloeiende planten Best gek want planten groeien en bloeien volgens het ritme van de natuur. Met licht en klimaat word een seizoen nagebootst zodat deze planten geforceerd tot bloei komen wanneer dat commercieel gewenst is. Veel planten (maar ook snijbloemen) komen daarnaast van ver weg, bijvoorbeeld uit Afrika, waar vaak ook andere regels gelden voor het gebruik van bestrijdingsmiddelen. Deze uitheemse planten zijn van zichzelf uit niet heel vitaal als ze weg gaan uit deze ‘ideale omgeving’. Op de vensterbank thuis hebben ze vooral continu voedingstoffen nodig en in je tuin planten na de bloei is zelden een succes.
Biologische kwekers volgen juist het ritme van de natuur. Planten krijgen de tijd om te groeien, meestal in de volle grond of in het vroege voorjaar in een onverwarmde kas.
Een gezonde plant begint bij een gezonde bodem. Daarom gebruiken biologische kwekers organische meststoffen in plaats van kunstmest. Dat stimuleert het bodemleven en zorgt voor sterke planten met gezonde wortels — planten die ook in jouw tuin goed verder kunnen groeien.
Waarom zaadvaste rassen belangrijk zijn
In de Nederlandse landbouw worden momenteel bijna uitsluitend F1 hybride zaden gebruikt. Deze zaden groeien uit tot genetisch identieke gewassen, wat leidt tot monoculturen op de akkers. Deze monoculturen zijn afgestemd op het gebruik van pesticiden en kunstmest. Hoewel hybride zaden hoge opbrengsten geven, produceren ze zelf geen vruchtbare zaden en zijn ze beschermd door patentrechten. Je kunt ze dus niet opnieuw zaaien.
Dit dwingt boeren om jaarlijks nieuwe zaden aan te kopen en maakt hen afhankelijk van grote bedrijven zoals Bayer en Syngenta. Deze ‘wegwerpzaden’ zijn schadelijk voor zowel de autonomie van boeren als voor de biodiversiteit.
Er zijn echter initiatieven om zaadvaste rassen te behouden en te bevorderen. Zaadvaste rassen zijn traditionele zaden die boeren zelf kunnen vermeerderen en opnieuw planten. Deze rassen zijn vaak beter aangepast aan lokale omstandigheden en dragen bij aan een grotere genetische diversiteit in gewassen.
Biologische zaden hebben daarom een belangrijke functie t.o.v. gangbare zaden. De zaden van de Bolster en van Bingenheimer zijn zaadvast (je kunt de zaden zelf oogsten) en zijn kiemkrachtig. Bovendien worden gangbare zaden chemisch ontsmet voordat ze in het zakje gaan. Dat gebeurt bij biologische zaden uiteraard niet.
Biowinkel Gouda: ook een klein bio-tuincentrum
Biologisch tuinieren heeft steeds meer ruimte gekregen in onze winkel. Deel van onze passie natuurlijk, en ook mijn achtergrond door mijn biologische landbouw opleiding Warmonderhof. Maar ook door het enthousiasme van Wilma van Ipenburg van VELT Groene Hart, waarmee we samen lokale initiatieven oppakken. De jaarlijkse Nationale bloembollendag bijvoorbeeld, waar ook Gemeente Gouda aan bijdraagt. Zodat er nog meer biologische voorjaarsbloeiers in Gouda zijn als voedsel voor de bijen.
Ook de zaden-bieb ondersteunen we, zodat er zoveel mogelijk inheemse lokale zaden worden verspreid in onze regio.
In de Biowinkel vind je onder andere:
- een groot assortiment biologische zaden van De Bolster en Bingenheimer
- kiemzaden van De Peulenschil
- duurzaam geproduceerd en stevig tuingereedschap als voegmessen en schepjes
- biologische potgrond en tuinaarde/compost van Bio Kultura
Potgrond en tuinaarde zijn meestal in zakken van 20 liter op voorraad, maar ook voordelige zakken van 40 liter kunnen we voor je bestellen en eventueel thuisbezorgen.
Plantenkarren vol biologische planten
Tijdens het groeiseizoen staat er regelmatig een grote plantenkar voor de winkel. Elke levering is weer een verrassing, want het aanbod wisselt met het seizoen.
Denk aan:
- voorjaarsbloeiers op pot
- vaste kruidenplanten
- winterharde tuinplanten en kleine heesters
- bessenstruiken en moestuinplanten
- biologische kamerplanten
Lokale biologische boeketten
Kroon op ons assortiment zijn de biologische boeketten van Plukgeluk uit Zevenhuizen.
Van ongeveer eind april tot eind september maakt Jolande prachtige gemengde boeketten van haar bloemen van de pluktuin.
Elke vrijdag aan het eind van de ochtend brengt Jolande ze naar de Biowinkel. Haar pluktuin is op het terrein van René en Ingrid, van tuinderij Natuurluck, waar al sinds 1994 onze groenten vandaan komen.
De bodem is gezond en vitaal, en de bloemen krijgen de tijd om te groeien in de volle grond. Daardoor blijven ze vaak wel een week mooi in de vaas.
Tips en inspiratie voor biologisch tuinieren
Wil je zelf meer leren over biologisch tuinieren? Deze organisaties en websites zijn een mooie bron van inspiratie:
VELT Groene Hart
Een vereniging voor iedereen met interesse in ecologisch tuinieren en duurzaam leven. Ze organiseren regelmatig lokale activiteiten en workshops.
De Zadenbieb Gouda
Sinds 2025 staat er in de bibliotheek van de Chocoladefabriek een zadenbieb. Hier kun je lokaal geoogste zaden doneren of gratis zaden meenemen voor je eigen tuin (maximaal drie zakjes).
De Bolster
De Bolster heeft een van de grootste assortimenten biologische zaden voor moestuin en siertuin en deelt veel praktische tuintips. Mis je iets uit hun assortiment? Dan kunnen we het vaak met onze bestelling mee laten komen.
De Tuin op Tafel
Niet volledig biologisch, maar wel een fijne website vol inspiratie voor moestuinieren en koken uit eigen tuin.
Écht biologische boer worden?
Dan is er een fantastisch leuke opleiding in Dronten. De agrarische landbouwschool Aeres Warmonderhof